Series: Axios Lesson 69

Timeout Handling — Request timeout holatlarini boshqarish

Axios so'rovlarida vaqt chegarasini (timeout) sozlash: global va lokal timeout, ECONNABORTED xato kodi, markazlashgan boshqaruv va AbortSignal.timeout() integratsiyasi.

69-dars

Timeout Handling — Request timeout holatlarini boshqarish

Haqiqiy loyihalarda backend serverlar haddan tashqari yuklama ostida qolishi, tarmoq ulanishi juda sekinlashishi yoki ma'lumotlar bazasidagi so'rovlar qotib qolishi (deadlock) mumkin. Agar so'rovga hech qanday vaqt chegarasi (timeout) belgilanmasa, ilovangizdagi "Yuklanmoqda..." (loading spinner) holati cheksiz davom etishi va foydalanuvchi sahifani yopishga majbur bo'lishi mumkin.

Timeout Handling — bu so'rov uchun belgilangan vaqt chegarasi o'tgach, agar server javob qaytarmasa, so'rovni avtomatik ravishda to'xtatib, foydalanuvchiga do'stona va aniq xabar chiqarish mexanizmidir.


1. Axios'da Timeout'ni sozlash darajalari

Axios'da timeout millisekundlarda (ms) belgilanadi. Uni ikki xil darajada konfiguratsiya qilish mumkin:

A. Global darajada (axios.create)

Butun ilova bo'ylab barcha so'rovlar uchun umumiy vaqt chegarasini o'rnatish:

import axios from 'axios';

export const apiClient = axios.create({
  baseURL: 'https://api.mysite.com/v1',
  timeout: 10000, // Agar 10 soniya (10000ms) ichida javob kelmasa, so'rov avtomatik to'xtatiladi
});

B. Lokal darajada (Muayyan so'rov uchun)

Katta hajmli hisobotlar, fayl yuklab olish yoki analitik so'rovlar ko'proq vaqt talab qilishi mumkin. Bunday hollarda faqat o'sha alohida so'rov uchun maxsus timeout belgilanadi:

export const downloadHeavyReport = async () => {
  try {
    const response = await apiClient.get('/reports/huge-pdf', {
      timeout: 30000, // Bu so'rov uchun 30 soniya beramiz
      responseType: 'blob',
    });
    return response.data;
  } catch (error) {
    console.error('Yuklab olishda xatolik:', error);
  }
};

2. Timeout xatosini qanday aniqlash mumkin?

Server belgilangan vaqt ichida javob bermasa, Axios so'rovni tarmoq sathida uzadi va maxsus AxiosError tashlaydi. Ushbu xatoning o'ziga xos asosiy belgilari:

  • error.code === 'ECONNABORTED': Bu timeout yuz berganini bildiruvchi universal dasturiy kod.
  • error.message: Odatda "timeout of 10000ms exceeded" kabi aniq vaqtni ko'rsatuvchi matnni o'z ichiga oladi.

3. Amaliy misol: Timeout xatolarini markazlashgan holda boshqarish

Interceptor yoki servis catch blokida timeout xatosini to'g'ri tahlil qilish va foydalanuvchiga tushunarli ko'rsatma berish:

import axios, { AxiosError } from 'axios';
import { apiClient } from './client';

export const handleApiRequest = async () => {
  try {
    const response = await apiClient.get('/dashboard/analytics');
    return response.data;
  } catch (error) {
    if (axios.isAxiosError(error)) {
      
      // 1. Timeout sodir bo'lganini 'ECONNABORTED' kodi orqali aniqlaymiz
      if (error.code === 'ECONNABORTED' || error.message.includes('timeout')) {
        console.warn('[Timeout Error]: Serverdan javob kelish vaqti tugadi.');
        
        // Foydalanuvchiga do'stona xabar ko'rsatamiz:
        alert('Server javob berishi juda uzoq cho\'zildi. Iltimos, internet tezligini tekshirib, qaytadan urinib ko\'ring.');
      } else if (!error.response) {
        console.error('[Network Error]: Internet uzilgan yoki server o\'chiq.');
      } else {
        console.error(`[Server Error]: Status kodi ${error.response.status}`);
      }
    } else {
      console.error('Kutilmagan xato:', error);
    }
  }
};

4. Zamonaviy yondashuv: AbortSignal.timeout() bilan birgalikda

Axios o'zining ichki timeout xossasidan tashqari brauzerning zamonaviy standarti bo'lgan AbortSignal.timeout(ms) funksiyasini ham to'liq qo'llab-quvvatlaydi:

export const fetchDataWithSignalTimeout = async () => {
  try {
    // 5 soniyalik timeout signali:
    const response = await apiClient.get('/data', {
      signal: AbortSignal.timeout(5000),
    });
    return response.data;
  } catch (error) {
    if (axios.isAxiosError(error)) {
      if (error.code === 'ERR_CANCELED') {
        console.log('So\'rov AbortSignal.timeout() orqali to\'xtatildi.');
      }
    }
  }
};

5. config.timeout vs AbortSignal.timeout() taqqoslovi

Mezon Axios config.timeout AbortSignal.timeout(ms)
Qayerda sozlanadi? Axios instansiyasi yoki so'rov config'ida config.signal xossasiga beriladi
Xato kodi error.code === 'ECONNABORTED' error.code === 'ERR_CANCELED'
Kutubxona bog'liqligi Axios'ga xos parametr Veb va DOM standarti (Fetch bilan ham ishlaydi)
Birlashtirish imkoni Faqat alohida qiymat sifatida beriladi AbortSignal.any() yordamida boshqa signallar bilan ulanishi mumkin

6. Nima uchun Timeout Handling muhim?

  1. UX (Foydalanuvchi tajribasi): Foydalanuvchi qotib qolgan ekranda cheksiz aylanuvchi spinner oldida qolib ketmaydi. Belgilangan vaqtdan so'ng unga nima sodir bo'lgani va qayta urinib ko'rish imkoni taqdim etiladi.
  2. Resurslarni tejash: Tarmoq yoki server ishlamay qolganda mijoz brauzeri va ulanish portlari behuda band qilinishining oldi olinadi.
  3. Barqaror arxitektura: Seans uzilishlari va tarmoq kechikishlarini oldindan hisobga olgan holda tizimning barqarorligini ta'minlaydi.

Xulosa

timeout sozlamasi har qanday professional HTTP mijozining ajralmas qismidir. Global instansiyada oqilona vaqt (masalan, 10 soniya) belgilash va og'ir so'rovlar uchun lokal timeout'larni kiritish orqali dastur doimo chaqqon va prognoz qilinadigan darajada ishlaydi.