Series: Axios Lesson 10

Concurrent Requests — Bir nechta so'rovni parallel bajarish

Axios'da parallel so'rovlar yuborish: Promise.all, axios.all va axios.spread, xatolarga chidamli Promise.allSettled hamda AbortController orqali so'rovni bekor qilish.

10-dars

Concurrent Requests — Bir nechta so'rovni parallel bajarish

Axios va JavaScript muhitida bir nechta so'rovni parallel jo'natishning asosiy usullari mavjud. Keling, ularni TypeScript misollarida ko'rib chiqamiz.

1. Promise.all() — Zamonaviy va eng ko'p ishlatiladigan usul

Agar sizga bir nechta so'rov natijasi birdek muhim bo'lsa (barchasi muvaffaqiyatli kelishi shart bo'lsa), Promise.all mukammal tanlovdir. U barcha so'rovlarni bir vaqtning o'zida yuboradi va hamma so'rovlar tugagandagina natijani qaytaradi.

import { apiClient } from '../api/axios';

interface User {
  id: number;
  name: string;
}

interface Notification {
  id: number;
  message: string;
}

interface Stats {
  postsCount: number;
  likesCount: number;
}

// Dashboard sahifasi uchun bir nechta ma'lumotni parallel olish
export const fetchDashboardData = async (userId: number) => {
  try {
    // 3 ta alohida axios so'rovi bir vaqtning o'zida (parallel) ketadi
    const [userRes, notifRes, statsRes] = await Promise.all([
      apiClient.get<User>(`/users/${userId}`),
      apiClient.get<Notification[]>(`/users/${userId}/notifications`),
      apiClient.get<Stats>(`/users/${userId}/stats`),
    ]);

    // Har bir natija o'zining data qismiga ega bo'ladi
    return {
      user: userRes.data,
      notifications: notifRes.data,
      stats: statsRes.data,
    };
  } catch (error: any) {
    console.error("So'rovlardan biri xato berdi:", error.message);
    throw error;
  }
};

Muhim eslatma: Promise.all'ning o'ziga xos xususiyati — agar bittagina so'rov xato (masalan, 404 yoki 500) bersa ham, butun blok rad etiladi va catch ishga tushib ketadi.

2. axios.all() va axios.spread() — Axios'ning o'zining ichki yordamchilari

Axios kutubxonasi tarixan o'zining maxsus parallel so'rov yuborish yordamchilarini taqdim etgan. Ular axios.all() (Promise.all vazifasini bajaradi) va axios.spread() (massiv ko'rinishidagi natijalarni alohida argumentlarga ajratib beradi).

Eslatma: Hozirgi zamonaviy JavaScript/TypeScript loyihalarida to'g'ridan-to'g'ri Promise.all ishlatish ko'proq ma'qul ko'riladi, lekin eski kod bazalarida bu usulni ko'p uchratishingiz mumkin.

import axios from 'axios';
import { apiClient } from '../api/axios';

export const fetchWithAxiosHelpers = async () => {
  try {
    // axios.all massiv qabul qiladi
    const execution = await axios.all([
      apiClient.get('/products'),
      apiClient.get('/categories'),
    ]);

    // axios.spread natijalarni alohida o'zgaruvchilarga destructure qiladi
    const [productsResponse, categoriesResponse] = axios.spread((products, categories) => {
      return {
        products: products.data,
        categories: categories.data,
      };
    })(execution);

    return { productsResponse, categoriesResponse };
  } catch (error) {
    console.error('Xatolik:', error);
  }
};

3. Promise.allSettled() — Xatolarga chidamli parallel so'rovlar

Tasavvur qiling, siz 3 ta ma'lumotni so'rayapsiz:

  1. Foydalanuvchi profili
  2. Obuna ma'lumotlari
  3. Tavsiya etilgan videolar

Agar 3-so'rov (videolar) server xatosi tufayli ishlamay qolsa, foydalanuvchi o'zining profili va obunasini ham ko'ra olmay qolishi adolatdan emas. Promise.allSettled aynan shunday vaziyatlar uchun — u so'rovlardan biri qulasa ham, qolgan muvaffaqiyatli so'rovlar natijasini olib beradi.

export const fetchSafelyData = async (userId: number) => {
  const results = await Promise.allSettled([
    apiClient.get(`/users/${userId}`),
    apiClient.get(`/users/${userId}/subscriptions`),
    apiClient.get(`/recommendations`), // Bu ishlamasa ham qolganlari ishlaydi
  ]);

  // Natijalarni tekshiramiz
  results.forEach((result, index) => {
    if (result.status === 'fulfilled') {
      console.log(`${index}-so'rov muvaffaqiyatli:`, result.value.data);
    } else {
      console.warn(`${index}-so'rovda xatolik yuz berdi:`, result.reason);
    }
  });
};

4. axios.CancelToken yoki AbortController — Parallel so'rovlarni bekor qilish

Bir nechta so'rov parallel ketayotganda, foydalanuvchi sahifadan tezda chiqib ketsa yoki boshqa sahifaga o'tib ketsa, keraksiz tarmoq trafigini to'xtatish (cancel) uchun AbortController ishlatiladi.

import { apiClient } from '../api/axios';

export const fetchWithCancellation = () => {
  const controller = new AbortController();

  // So'rovlarni yuborish
  const promise = apiClient.get('/heavy-data', {
    signal: controller.signal, // AbortController signalini beramiz
  });

  // Agar kerak bo'lsa, so'rovni darhol to'xtatish uchun:
  // controller.abort();

  return { promise, controller };
};