External data loading — Loader ichida TanStack Query ishlatish
TanStack Router loaderlarida tashqi API'lar bilan ishlash: 3 bosqichli arxitektura, GitHub API misoli, rate-limitlarni tejash, ensureQueryData va React Router bilan taqqos.
63-dars
External data loading — Loader ichida TanStack Query ishlatish
Veb-ilovalarda ko‘pincha faqat o‘zimizning backendimiz bilan emas, balki Uchinchi tomon tashqi API'lari (Third-Party APIs) bilan ishlashga to‘g‘ri keladi: GitHub API, Stripe to‘lov tizimi, ob-havo xizmati, Google Maps yoki sun'iy intellekt xizmatlari.
Tashqi manbalar bilan ishlashda ikkita katta to‘siq mavjud:
- So‘rovlar soni cheklovi (Rate Limiting): Ko‘p tashqi xizmatlar soatiga ma'lum miqdordagi (masalan, 60 ta) bepul so‘rov beradi. Ortiqcha har bir so‘rov 429 xatosiga olib keladi.
- Tarmoq kechikishi va beqarorligi: Tashqi serverlar geografik jihatdan uzoqda joylashgan bo‘lishi yoki vaqtincha sekin ishlashi mumkin.
TanStack Router loader'i ichida TanStack Query (ensureQueryData) ishlatish bu muammolarni ildizidan hal qiladi.
1. Hayotiy o‘xshatish: Xorijiy tovarlar do‘koni va Bojxona ombori
Tasavvur qiling, siz chet eldan keltiriladigan qimmatbaho Shveysariya soatlarini sotuvchi do‘kon egasisiz (Tashqi API):
- Xomashyoviy yondashuv (Har safar to‘g‘ridan-to‘g‘ri so‘rov): Do‘konga xaridor kirib soat so‘ragan zahoti, siz Shveysariyaga samolyotda uchib ketasiz. Yo‘l uzoq, qimmat va chiptalar soni cheklangan (Rate-Limit tugab qoladi). Xaridor esa haftalab kutadi.
- TanStack Query usuli (Bojxona ombori kesh): Do‘koningiz yonida maxsus muzlatgichli omborxona (Query Cache) mavjud. Xaridor kelganda siz avval omborni tekshirasiz (
ensureQueryData). Agar tovar omborda bor bo‘lsa, uni 1 soniyada xaridorga topshirasiz (0 ms kutish, 0 ta tashqi so‘rov). Faqat omborda tovar qolmagandagina Shveysariyadan buyurtma qilib, omborga olib kelasiz.
2. Tashqi API bilan ishlashning 3 bosqichli toza arxitekturasi
Kodni tartibli, sinovchan (testable) va kengayuvchan saqlash uchun quyidagi 3 qatlamli strukturadan foydalanamiz:
[ 1. API Fetcher Service ] ──> [ 2. Query Options Factory ] ──> [ 3. Route Loader (ensureQueryData) ]
1-qadam va 2-qadam: Fetcher va Query Options (src/queries/githubUser.ts)
// src/queries/githubUser.ts
import { queryOptions } from '@tanstack/react-query'
export interface GitHubUser {
login: string
name: string
avatar_url: string
bio: string
public_repos: number
followers: number
}
// 1. Tashqi API so'rovini bajaruvchi sof funksiya
async function fetchGitHubUser(username: string): Promise<GitHubUser> {
const res = await fetch(`https://api.github.com/users/${username}`)
if (res.status === 404) {
throw new Error('Foydalanuvchi GitHub bazasidan topilmadi')
}
if (res.status === 429) {
throw new Error('GitHub API so‘rovlar limiti tugadi. Birozdan so‘ng urinib ko‘ring.')
}
if (!res.ok) {
throw new Error('Tashqi tarmoqda kutilmagan xatolik yuz berdi')
}
return res.json()
}
// 2. Qayta ishlatiluvchi Query Options fabrikasi
export const githubUserQueryOptions = (username: string) =>
queryOptions({
queryKey: ['github-user', username.toLowerCase()],
queryFn: () => fetchGitHubUser(username),
staleTime: 1000 * 60 * 15, // 15 daqiqa davomida tashqi API'ga qayta so'rov ketmaydi!
gcTime: 1000 * 60 * 60, // 1 soat xotirada saqlanadi
retry: 1, // Xatolik yuz berganda 1 marta qayta urinib ko'radi
})
3-qadam: Route Loader ichida qo‘llash (src/routes/users/$username.tsx)
// src/routes/users/$username.tsx
import { createFileRoute } from '@tanstack/react-router'
import { useSuspenseQuery } from '@tanstack/react-query'
import { githubUserQueryOptions } from '../../queries/githubUser'
export const Route = createFileRoute('/users/$username')({
// 3. Loader ichida kesh tekshiriladi / to'ldiriladi
loader: async ({ context, params }) => {
return context.queryClient.ensureQueryData(
githubUserQueryOptions(params.username)
)
},
// Xatoliklar uchun chiroyli xabar
errorComponent: ({ error, reset }) => (
<div className="error-banner">
<h3>Xatolik: {error.message}</h3>
<button onClick={() => reset()} className="btn-retry">
Qayta urinish
</button>
</div>
),
component: GitHubUserProfilePage,
})
function GitHubUserProfilePage() {
const { username } = Route.useParams()
// Komponent ichida tayyor kesh ma'lumotlarini o'qiymiz
const { data: user } = useSuspenseQuery(githubUserQueryOptions(username))
return (
<div className="profile-card">
<img src={user.avatar_url} alt={user.name} className="avatar" />
<h2>{user.name || user.login}</h2>
<p className="bio">{user.bio || 'Biografiya mavjud emas'}</p>
<div className="stats">
<span>Repolar: {user.public_repos}</span>
<span>Kuzatuvchilar: {user.followers}</span>
</div>
</div>
)
}
3. Tashqi API so‘rovlari va Kesh oqimi (Mermaid Diagram)
flowchart TD
User["Foydalanuvchi /users/octocat sahifasiga kirdi"] --> Loader["Route loader() ishga tushadi"]
Loader --> CacheCheck{"Query Keshida 'github-user/octocat' bormi?"}
CacheCheck -- "HA (Keshda bor va yangi)" --> FastReturn["Keshdan 0 ms da olinadi (GitHub API'ga so'rov yo'q!)"]
CacheCheck -- "YO'Q (Keshda yo'q)" --> CallAPI["GitHub API'ga tashqi fetch so'rovi ketadi"]
CallAPI --> APIResponse{"API qanday javob berdi?"}
APIResponse -- "200 OK" --> SaveCache["Ma'lumot keshga saqlanadi (15 daqiqa)"]
APIResponse -- "404 Not Found" --> ErrorBoundary["errorComponent: Foydalanuvchi topilmadi"]
APIResponse -- "429 Rate Limit" --> LimitUI["errorComponent: API limiti tugadi"]
FastReturn & SaveCache --> Render["Profil sahifasi to'liq ma'lumot bilan ochiladi"]
4. To‘g‘ridan-to‘g‘ri Fetch va ensureQueryData taqqosi
| Xususiyat | Loader ichida oddiy fetch |
Loader ichida ensureQueryData |
|---|---|---|
| API Limitlarini tejash | ❌ Har safar sahifaga kirganda yangi so‘rov ketadi | ✅ staleTime davomida umuman so‘rov yuborilmaydi |
| Sahifalararo harakat tezligi | Sekin (har safar tashqi server kutiladi) | Zudlik bilan (Keshdan 0 ms kechikish) |
| Preloading imkoniyati | Cheklangan kesh tufayli qayta-qayta yuklaydi | Preload qilingan ma'lumot keshda barqaror saqlanadi |
| Avtomatik qayta urinish (Retry) | Qo‘lda try/catch va sikllar yozish kerak |
retry: 2 orqali avtomatik eksponentsial urinish |
Xulosa
- Tashqi API'lar bilan ishlashda so‘rovlar soni limiti (Rate Limits) va tarmoq beqarorligini hisobga olish shart.
queryOptionsfabrikasi vaensureQueryDatausuli orqali tashqi ma'lumotlar loader bosqichidayoq keshga joylanadi.- Bu yondashuv uchinchi tomon API'lariga ortiqcha yuklama bermaydi, limitlarni tejaydi va sahifalar ochilishini chaqmoqdek tezlashtiradi.
- Tashqi xatoliklar (404, 429) router'ning
errorComponentkomponenti orqali markazlashgan va tushunarli tarzda tutib olinadi.