Seriya: TanStack Router Dars 36

beforeLoad — Route yuklanishidan oldingi logic

TanStack Router'da beforeLoad: autentifikatsiya va route guards, throw redirect() bilan yo'naltirish, kontekst boyitish va React Router bilan taqqos.

36-dars

beforeLoad — Route yuklanishidan oldingi logic

Tasavvur qiling, siz bankning maxsus himoyalangan pul omboriga kelyapsiz. Omborga kirishdan oldin biometrik xavfsizlik eshigi o‘rnatilgan. Agar shaxsning ruxsatnomasi yoki yuz identifikatsiyasi (Face-ID) mos kelmasa, ombor eshigi hatto yarim millimetr ham ochilmaydi — xavfsizlik tizimi uni darhol tashqariga chiqarib yuboradi. Natijada ombor ichidagi maxfiy boyliklar (ma'lumotlar va loader) xavfsiz holda qoladi, ruxsatsiz shaxs unga bir soniya ham ko‘z tashlay olmaydi.

TanStack Router’dagi beforeLoad funksiyasi aynan shu xavfsizlik darvozaboni (Route Guard) vazifasini bajaradi. U sahifa komponenti chizilishidan, uning loader funksiyasi serverdan ma'lumot tortishidan oldin ishga tushib, xavfsizlikni 100% kafolatlaydi.


1. beforeLoad qanday ishlaydi va uning 2 asosiy vazifasi

beforeLoad — bu marshrutga kirish paytida eng birinchi navbatda ishlaydigan asinxron funksiya bo‘lib, u asosan quyidagi 2 ta muhim vazifani bajaradi:

  1. Avtorizatsiya va Himoya (Route Guards): Foydalanuvchi tizimga kirganmi yoki admin huquqiga egami deb tekshirish va agar shart bajarilmasa, throw redirect(...) orqali uni boshqa manzilga burib yuborish.
  2. Kontekstni boyitish (Context Enrichment): Sahifaga kerakli umumiy ma'lumotlarni (masalan, foydalanuvchi ma'lumotlari yoki huquqlari) oldindan yuklab, uni keyingi loader va bola sahifalarga uzatish.

2. 1-vazifa: Auth Guard va throw redirect()

Foydalanuvchi /dashboard manziliga kirmoqchi, ammo u tizimga kirmagan bo‘lsa, uni darhol /login sahifasiga yo‘naltiramiz:

// src/routes/dashboard.tsx
import { createFileRoute, redirect } from '@tanstack/react-router'

export const Route = createFileRoute('/dashboard')({
  // 1. Marshrut yuklanishidan oldin ishga tushadi
  beforeLoad: async ({ context, location }) => {
    // Global router context'idan auth holatini tekshiramiz
    const auth = (context as any)?.auth

    if (!auth?.isLoggedIn) {
      // 2. Ruxsat yo'q bo'lsa, redirect throw qilamiz:
      throw redirect({
        to: '/login',
        search: {
          // Foydalanuvchi login qilgach yana shu sahifaga qaytishi uchun saqlaymiz
          redirect: location.href,
        },
      })
    }
  },

  component: DashboardPageComponent,
})

function DashboardPageComponent() {
  return <div>Maxfiy Boshqaruv Paneli (Faqat tizimga kirganlar uchun)</div>
}

[!IMPORTANT] Nima uchun throw redirect(...) ishlatiladi? JavaScript dasturlash tilida throw kalit so‘zi joriy funksiya ijrosini bir lahzada to‘xtatadi. TanStack Router bu redirect signalini ushlab oladi va sahifaning loaderini hamda componentini hatto boshlamasdanoq, brauzerni zudlik bilan yangi manzilga yo‘naltiradi!


3. 2-vazifa: Ma'lumotlarni uzatish (Kontekst boyitish)

beforeLoaddan qaytgan har qanday obyekt keyingi barcha loaderlar va ichki bola sahifalar uchun context ga avtomatik qo‘shiladi:

// src/routes/profile.tsx
import { createFileRoute } from '@tanstack/react-router'

export const Route = createFileRoute('/profile')({
  // 1. Foydalanuvchi profilini oldindan yuklaymiz
  beforeLoad: async () => {
    const user = await fetchCurrentUserApi()
    // Qaytarilgan qiymat avtomatik ravishda context'ga qo'shiladi!
    return { user }
  },

  // 2. Loader beforeLoad'dan kelgan context.user'dan xavfsiz foydalanadi
  loader: async ({ context }) => {
    // context.user allaqachon mavjud va tiplangan!
    const posts = await fetchUserPostsApi(context.user.id)
    return { posts }
  },

  component: ProfilePageComponent,
})

function ProfilePageComponent() {
  const { posts } = Route.useLoaderData()
  return <div>Foydalanuvchi postlari soni: {posts.length}</div>
}

async function fetchCurrentUserApi() {
  return { id: "105", name: "Alisher" }
}
async function fetchUserPostsApi(_id: string) {
  return []
}

4. beforeLoad himoya oqimi (Mermaid Diagram)

flowchart TD
    Req["Foydalanuvchi kirdi: /dashboard"] --> Matching["1. Matching: Route aniqlandi"]
    Matching --> BeforeLoad["2. beforeLoad({ context })"]
    
    subgraph GuardCheck["Xavfsizlik Tekshiruvi"]
        Check{"auth.isLoggedIn to'g'rimi?"}
    end

    BeforeLoad --> Check
    Check -- "Yo'q (Ruxsatsiz)" --> ThrowRedir["throw redirect({ to: '/login' })"]
    ThrowRedir --> Stop["IJRO TO'XTATILADI: Loader va Component ishga tushmaydi!"]
    Stop --> LoginURL["Foydalanuvchi /login sahifasiga o'tkaziladi"]

    Check -- "Ha (Ruxsat bor)" --> ReturnCtx["Context boyitiladi (return { user })"]
    ReturnCtx --> RunLoader["3. loader() parallel ma'lumot yuklaydi"]
    RunLoader --> RenderUI["4. Component ekranga xavfsiz chiziladi"]

5. React Router va TanStack Router taqqosi

Xususiyat React Router TanStack Router (beforeLoad)
Himoya o‘rnatish joyi UI darajasida (<ProtectedRoute> wrapper) Routing darajasida (Router Engine)
Sahifaning miltillashi (Flash) Sahifa ochilib, keyin redirect bo‘lishi mumkin Komponent DOM'ga ulanmasdanoq to‘xtatiladi (Zero Flash)
Ma'lumotlar oqishi (Data Leak) Komponentdagi loader ba'zan ishlab ketadi loader hatto chaqirilmaydi (100% xavfsiz)
Kontekst uzatish React.createContext orqali alohida yoziladi beforeLoad orqali to‘g‘ridan-to‘g‘ri uzatiladi

Xulosa

  • beforeLoad — bu marshrut ochilishidan oldin xavfsizlik va autentifikatsiyani tekshiruvchi eng asosiy darvozabondir.
  • throw redirect(...) orqali ruxsatnomasi bo‘lmagan foydalanuvchilar zudlik bilan boshqa sahifaga chetlatiladi, ularning kompyuteriga maxfiy sahifa kodi yuklanmaydi.
  • beforeLoaddan qaytgan obyekt avtomatik tarzda context ga birlashadi va loader hamda komponentlar uchun tayyor ma'lumot bo‘lib xizmat qiladi.