Navigate options — Replace, relative va state bilan navigatsiya
React Router'da navigate options obyektining to'liq tahlili: replace parametri, maxfiy state uzatish, relative yo'naltirish va preventScrollReset imkoniyatlari.
36-dars
Navigate options — Replace, relative va state bilan navigatsiya
Tasavvur qiling, siz pochta xizmati orqali muhim shartnoma konvertini jo‘natyapsiz. Xatni yo‘llash jarayonida sizda 3 ta maxsus imkoniyat bor:
- Replace (Eshikni qulflash): Xat yuborilganidan so‘ng, jo‘natish xonasining eshigi orqangizdan qulflanadi — ya'ni foydalanuvchi "Orqaga" qaytib, allaqachon to‘ldirilgan formaga qayta tushmaydi.
- State (Yashirin yuk): Konvertning ichiga ko‘chadan ko‘rinmaydigan maxfiy xabar (masalan: "Yangi nomzod muvaffaqiyatli saqlandi!") solib yuborasiz.
- Relative (Nisbiy manzil): Manzilni butun shahar markazidan boshlab yozasizmi yoki ayni daqiqada turgan xonangizga nisbatan ko‘rsatasizmi, shuni belgilaysiz.
React Router’da useNavigate() funksiyasini chaqirganda yoki deklarativ <Navigate /> komponentini ishlatganda, ikkinchi argument sifatida maxsus options obyektini berish mumkin:
navigate('/target-path', {
replace: true,
state: { fromDashboard: true },
relative: 'path',
preventScrollReset: true,
});
NavigateOptions obyektining asosiy parametrlari
flowchart TD
N["navigate('/path', options)"]
N --> R["replace: boolean<br/>(Tarixni yangisi bilan almashtirish)"]
N --> S["state: any<br/>(URL'da ko'rinmaydigan yashirin ma'lumot)"]
N --> REL["relative: 'route' | 'path'<br/>(Nisbiy hisoblash mezoni)"]
N --> PSR["preventScrollReset: boolean<br/>(Skroll o'rnini saqlab qolish)"]
1. replace (boolean) — Tarix yozuvini almashtirish
Standart holatda (replace: false) navigatsiya brauzer tarixi stakiga yangi sahifa qo‘shadi (history.pushState). Foydalanuvchi "Orqaga" tugmasini bossa, avvalgi sahifasiga qaytadi.
Agar replace: true berilsa, brauzer tarixiga yangi yozuv qo‘shilmaydi, balki hozir turgan sahifa yangisi bilan almashtirib qo‘yiladi (history.replaceState).
Qachon replace: true ishlatiladi?
- Login / Logout: Foydalanuvchi tizimga kirgach, brauzerda "Orqaga" tugmasini bosib yana bo‘sh Login oynasiga qaytib qolmasligi kerak.
- Forma saqlanganda (Create / Update): Yangi nomzod bazaga qo‘shilgach, foydalanuvchi "Orqaga"ni bossa, formani qayta yuborib (duplicate submission) qo‘ymasligi uchun.
- To‘lov yakunlanganda: "To‘lov muvaffaqiyatli o‘tdi" oynasidan keyin yana qaytib to‘lov formasiga tushmasligi uchun.
2. state (any) — Yashirin ma'lumot uzatish
Ba'zan bir sahifadan boshqasiga o‘tganda ma'lumot uzatish kerak bo‘ladi, lekin bu ma'lumotni URL manzilida (/path?message=...) ko‘rsatish xunuk yoki noo‘rin:
- Muvaffaqiyatli xabarnoma (Flash Toast / Success message);
- Tranzaksiya ID'si yoki vaqtincha obyektlar;
- Foydalanuvchi qaysi maxsus sahifadan yo‘naltirilgani (
from: location).
Qabul qiluvchi sahifada bu ma'lumot useLocation().state orqali o‘qib olinadi.
3. relative ('route' | 'path') — Nisbiy yo‘nalish mezoni
Nisbiy yo‘llar (.. yoki qisqa nomlar) ishlatilganda:
relative: 'route'(standart): Route daraxtidagi ota komponent bo‘yicha yuqoriga chiqadi.relative: 'path': Brauzer URL satridagi oxirgi bitta segmentni kesib tashlash orqali yuqoriga chiqadi.
4. preventScrollReset (boolean) — Skrollni saqlash
Agar ilovangizda avtomatik sahifa boshiga skroll qilish (Scroll Restoration) yoqilgan bo‘lsa, ba'zi o‘tishlarda (masalan, tablarni almashtirganda) sahifaning eng tepasiga sakrab ketishining oldini olish uchun:
navigate('?tab=reviews', { preventScrollReset: true });
Amaliy loyiha: Nomzod qo‘shish va Flash Alert xabari
Keling, real loyihada forma muvaffaqiyatli yuborilgach, replace: true va state orqali nomzodning profiliga xabar bilan birga yo‘naltirishni to‘liq TypeScript'da ko‘ramiz.
1-qadam: Yangi nomzod qo‘shish sahifasi (CandidateNew.tsx)
import React, { useState } from 'react';
import { useNavigate } from 'react-router-dom';
export default function CandidateNew() {
const [name, setName] = useState('');
const [role, setRole] = useState('');
const [isSubmitting, setIsSubmitting] = useState(false);
const navigate = useNavigate();
const handleSubmit = async (e: React.FormEvent) => {
e.preventDefault();
setIsSubmitting(true);
// Serverga saqlashni simulyatsiya qilamiz (API request)
setTimeout(() => {
const generatedId = Math.floor(Math.random() * 900) + 100;
// Navigate options bilan yo'naltiramiz:
navigate(`/candidates/${generatedId}`, {
replace: true, // Formaga qaytib bo'lmaydi
state: {
successMessage: `"${name}" nomzodlar bazasiga muvaffaqiyatli qo‘shildi!`,
createdAt: new Date().toLocaleTimeString(),
},
});
}, 800);
};
return (
<div className="max-w-md mx-auto p-6 bg-white border border-slate-200 rounded-2xl shadow-sm mt-8">
<h2 className="text-xl font-bold text-slate-800 mb-4">Yangi nomzod qo‘shish</h2>
<form onSubmit={handleSubmit} className="space-y-4">
<div>
<label className="block text-sm font-medium text-slate-700 mb-1">F.I.O</label>
<input
type="text"
required
value={name}
onChange={(e) => setName(e.target.value)}
placeholder="Aziz Rahimov"
className="w-full px-4 py-2 border border-slate-300 rounded-lg focus:ring-2 focus:ring-indigo-500 outline-none text-sm"
/>
</div>
<div>
<label className="block text-sm font-medium text-slate-700 mb-1">Mutaxassisligi</label>
<input
type="text"
required
value={role}
onChange={(e) => setRole(e.target.value)}
placeholder="Frontend Developer"
className="w-full px-4 py-2 border border-slate-300 rounded-lg focus:ring-2 focus:ring-indigo-500 outline-none text-sm"
/>
</div>
<button
type="submit"
disabled={isSubmitting}
className="w-full py-2.5 px-4 bg-indigo-600 hover:bg-indigo-700 disabled:bg-indigo-400 text-white font-medium rounded-lg transition-colors text-sm"
>
{isSubmitting ? 'Saqlanmoqda...' : 'Saqlash va Profilga o‘tish'}
</button>
</form>
</div>
);
}
2-qadam: Ma'lumotni qabul qilib oluvchi profil sahifasi (CandidateDetail.tsx)
Profil sahifasi ochilganda, agar location.state ichida muvaffaqiyat xabari kelgan bo‘lsa, uni chiroyli yashil bildirishnoma sifatida ko‘rsatamiz:
import { useState } from 'react';
import { useParams, useLocation, Link } from 'react-router-dom';
interface LocationState {
successMessage?: string;
createdAt?: string;
}
export default function CandidateDetail() {
const { id } = useParams<{ id: string }>();
const location = useLocation();
// State'ni xavfsiz o'qib olamiz
const state = location.state as LocationState | null;
const [showNotification, setShowNotification] = useState(Boolean(state?.successMessage));
return (
<div className="max-w-lg mx-auto p-6 bg-white border border-slate-200 rounded-2xl shadow-sm mt-8">
{/* Agar yangi saqlanib o'tilgan bo'lsa, xabarni ko'rsatamiz */}
{showNotification && state?.successMessage && (
<div className="mb-6 p-4 bg-emerald-50 border border-emerald-200 text-emerald-800 rounded-xl flex items-center justify-between text-sm">
<div>
<p className="font-semibold">✅ {state.successMessage}</p>
{state.createdAt && (
<span className="text-xs text-emerald-600">Vaqti: {state.createdAt}</span>
)}
</div>
<button
onClick={() => setShowNotification(false)}
className="text-emerald-700 hover:text-emerald-900 font-bold ml-4"
>
×
</button>
</div>
)}
<h1 className="text-2xl font-bold text-slate-800">Nomzod profili</h1>
<p className="text-slate-500 text-sm mt-1">ID raqami: #{id}</p>
<div className="mt-6 pt-4 border-t border-slate-100 flex justify-between">
<Link to="/candidates" className="text-sm text-indigo-600 hover:underline">
← Ro‘yxatga qaytish
</Link>
</div>
</div>
);
}
Qiyosiy parametrlar jadvali
| Parametr | Turi | Standart qiymat | Eng ko‘p ishlatiladigan holat |
|---|---|---|---|
replace |
boolean |
false |
Login, logout, to‘lov va forma yuborilgandan so‘ng |
state |
any |
null |
Muvaffaqiyat xabarlari (toastlar), vaqtinchalik maxfiy ob'ektlar |
relative |
'route' | 'path' |
'route' |
URL segmentlari bo‘yicha bitta pog‘ona orqaga chiqish (..) |
preventScrollReset |
boolean |
false |
Filtrlash yoki tablar almashganda skrollni tepaga chiqarib yubormaslik |
Xulosa
navigatefunksiyasi va<Navigate />komponenti oddiy manzil berishdan tashqari, boyoptionsimkoniyatiga ega.replace: true— ortiqcha orqaga qaytish loop'larini yo‘qotadi va tizim xavfsizligini oshiradi.state— URL manzilini ifloslantirmasdan sahifalararo maxfiy ma'lumotlarni xavfsiz yetkazib berishga xizmat qiladi.